Maske Takınca Hakikat Konuşur

Oscar Wilde, “Give him a mask, and he will tell you the truth” derken tiyatronun en eski sırlarından birini fısıldıyordu. İnsan bazen kendi adıyla söyleyemediğini, bir karakterin arkasından söyleyebilir. Maske gizlemez; çoğu zaman ortaya çıkarır.

Tiyatro bu yüzden tehlikeli derecede dürüst bir sanattır. Komedi yaparsınız, herkes güler; ama gülerken kendi zaafını görür. Bir aile kavgası oynarsınız, salondaki herkes “bizim evde de böyle olmuştu” diye içinden geçirir. Bir şarkı söylenir, birden yıllar önce unutuldu sanılan bir duygu yerinden kalkar. Seyirci karanlıkta oturur ama aslında kendi içini izler.

RotArt’ın sahnesinde bu hakikatin daha sıcak bir hali var. Çünkü biz seyircimizle aynı dünyanın insanlarıyız. Aynı kulüplerde bulunmuş, aynı dost sofralarında oturmuş, aynı sosyal fayda projelerine omuz vermiş insanlarız. Bu yakınlık sahneyi kolaylaştırmaz, aksine daha dikkatli olmayı gerektirir. Çünkü tanıdık yüzlere karşı samimi olmak, yabancı bir salona karşı etkileyici olmaktan daha zordur.

Maske burada bir kaçış değil, bir köprüdür. Bir karaktere gireriz ama aslında kendimizden bir parçayı daha iyi anlarız. Komik bir sahne oynarız ama ciddiyetle hazırlanırız. Seyirci güler ama oyunun içinden çıkan insanlık halini yanında götürür.

Belki de tiyatronun en güzel tarafı bu: Bize “başkası” olma fırsatı verirken, bizi kendimize yaklaştırır. İnsan bazen en doğru kendisini, kendi dışında bulur. Ne tuhaf değil mi? Ama sahne zaten biraz da tuhaflıkların en zarif şekilde düzenlenmiş halidir.